Afvallen is op dit moment de trend, in de meeste populaire bladen is wel een dieet te vinden om op je ideale gewicht te komen. Toch is uit verschillende wetenschappelijke onderzoeken gebleken dat diëten niet werken.

Waarom nemen wij in gewicht toe en wat is de oplossing?
Dit is uit te leggen door de verschillende mechanismen toe te lichten:
- - de trek
- - de maag
- - de vetcellen
- - het eten

De Trek
Een deel van ons gedrag (60%) is iets wat wij gedurende ons leven hebben aangeleerd (en wat wij eventueel genetisch kunnen doorgeven). Maar een ander deel (30%) van ons gedrag is wat onze voorouders hebben aangeleerd en ook dat wordt genetische door gegeven (door de evolutie). En hier zit voor een deel van de mensen het probleem. Een deel van ons probleem gaat terug naar de prehistorie. De 3 problemen op een rij:
*Zout
Door de evolutie is in ons DNA ingebouwd dat zout belangrijk is.
Het zout wat wij des tijd innamen stelde ons is staat om duurprestaties te leveren
(vluchten voor een Dinosaurus). Als wij rennen gaan wij zweten, maar door het
ingenomen zout verliezen wij niet zo veel vocht, dus wij kunnen het rennen
langer volhouden.
* Zoet
De in gebouwde functie van zoet in ons DNA, was om veel koolhydraten binnen te
krijgen. Door zoveel mogelijk zoete vruchten te eten kregen konden wij een vet
reserve opbouwen. De prehistorische mens ging dik de winter in, en was in de
lente weer dun. De vetreserve had een isolerende en een voedende functie.
*Vlees(eiwitten)
Het verlangen naar vlees in ons DNA had als functie om eiwitten binnen te krijgen.
De belangrijkste bron van eiwitten in de prehistorie was vlees. Eiwitten waren
van belang voor het maken van nakomelingen.

In de huidige tijd is dit gedrag niet meer van belang, omdat dit geen functie meer
heeft in de westerse wereld. Bij de meeste mensen is een deel van deze functies
nog steeds ingebouwd.

Sommige van ons hebben dit gedrag door de evolutie veranderd, sommige vinden bijv. zout of zoet niet meer lekker, maar dit geld niet voor het gros.

De maag
Als de maagwand op rek komt, krijgen de hersenen het signaal dat wij verzadigd zijn.
De maag ledigt zijn voedsel langzaam, en wanneer zij weer slapper wordt gaat er een signaal naar de hersenen waarbij wij weer honger krijgen. 70% Van onze verbruikte energie gebruiken wij om onze vitale functies (ademhalen, ontgiften, e.d.) in stand te houden. Om deze grondvoorziening van energie te voorzien, geeft de maag na lediging steeds een signaal naar de hersenen om de maag weer te vullen, bij een volle maag worden de hersensignalen afgeremd. Het is een samenspel van hersenen en maag.

Op verschillende manieren kun je op het systeem van de maag inspelen:
STRESS: door stress werken de hersenen niet optimaal, waarbij het honger signaal niet
door de hersenen wordt gesignaleerd (door stress geen honger meer hebben) of juist dat het signaal in de hersens wordt versterkt (mensen die door stress meer eten).
MAAGBALLON: bij een kleine hoeveelheid voedsel komt de maag op rek, dus wij voelen ons verzadigd met eten. Het idee achter een maagballon is dat de mensen een andere hoeveelheid leren te eten. Maar het probleem ontstaat zodra de ballon er uit wordt gehaald en mensen weer meer gaan eten om verzadigd te raken. Een andere complicatie is dat wanneer men met een maagballon te veel eet, de maag meer uitrekt. Dus na het verwijderen van de maagballon moet men nog meer eten dan voor de maagballon om verzadigd te zijn.
MAAGVERKLEINING: dit lijkt op dit moment een van de weinige doeltreffende methoden.
Een complicatie kan zijn dat men later toch meer gaat eten ondanks dat men vol zit,
de maag kan weer opgerekt worden, waardoor het effect van de operatie teniet wordt gedaan.

De vetcellen
Als mensen willen afvallen wordt je overal dunner behalve daar waar je dunner wilt worden (buik, heup, billen).
De vetcellen zijn simpel gezegd voorraadschuurtjes in ons lichaam.
De vetcellen die wij van onze geboorte hebben meegekregen die blijven altijd in ons lichaam aanwezig. Zij hebben een capaciteit om 3x in volume te kunnen toenemen.
Dus als wij teveel eten en weinig verbranden dan wordt de reserve in vet opgeslagen.
Het probleem begint echter als de voorraadschuurtjes vol zijn, dan maakt het lichaam nieuwe voorraadschuurtjes aan, bijvoorbeeld rondom de buik, heupen en billen. Deze nieuwe vetcellen (voorraadschuurtjes) zijn dan blijvend en kunnen niet meer worden afgebroken.
Door meer vet te verbranden (o.a. door training, maar ook stress) neemt alleen het volume van de vetcellen af, dit geldt ook voor methoden zoals endermologie en electrolypolyse.
Liposuctie is het enige afdoende middel om de voorraadschuurtjes te verwijderen. De enige complicatie hierbij is dat wanneer er bij de buik vetcellen worden weghaalt en men eet te veel, het lichaam elders de vetcellen vult waardoor daar nieuwe voorraadschuurtjes ontstaan, bijvoorbeeld in de armen.

Het eten
De voedingsindustrie maakt gretig gebruik van de ons in de evolutie aangeleerde vaardigheden, de trek naar zoet, zout en eiwitten. Vandaar dat fabrikanten aromastoffen aan het voedsel toevoegen om ons hongergevoel aan sterken. De voedingsindustrie kent daardoor meer dan 7000 verschillende smaak en reukstoffen (aroma's), bijna geen enkel product is meer vrij van aromastoffen. Door deze stoffen kan het lichaam op het verkeerde been worden gezet. Wanneer je een lekker appeltaart ruikt wordt dit door de hersenen geregistreerd ('het water loopt je in de mond). De maag bereidt zich hierop voor maar het aroma is chemisch gemaakt. Je neemt nu 1 chipje en deze bereikt de maag, de hersenen zullen het hongergevoel versterken omdat ze niet krijgen wat ze verwachten en dus ga je meer eten (meer chips).

Het voedsel in deze tijd zijn regelrechte voedingsbommen. Door het hoge calorieëngehalte te comprimeren in een klein formaat kunnen wij hiervan meer eten. De maag kent geen onderscheid of iets energierijk is of niet, de maag stuurt het volle gevoel pas als de maagwand is opgerekt. Bijvoorbeeld een normaal mens kan moeilijk 9 grote gekookte aardappels opeten,
maar wel 1 reep chocola wat de zelfde hoeveelheid energie is.
Uit het vorige stuk over de maag hebben wij geleerd dat wanneer de maag op rek komt men verzadigd is. Maar frisdranken (met name koolzuurhoudend) en vruchtensappen, die een hoog energie gehalte hebben, passeren makkelijk onze maag zonder dit op te rekken. Wij drinken makkelijk 1 glas appelsap weg en hebben dan nog honger maar wist u dat 1 glas appelsap gelijk staat aan 3-4 appels? Na het nuttigen van deze hoeveelheid komt de maag wel op rek. Ik spreek hier dan nog niet over de vruchtensappen met allerlei toevoegingen (extra vit.C, e.d.) welke een nog hogere energiewaarde hebben.

De medische wetenschap is gevoelig aan trends. Op dit moment is de trend het kostenplaatje.
Dus men zoekt oplossingen waarbij grote groepen mensen geholpen kunnen worden omdat dit kostenbesparend werkt, en goedkoper is dan naar individuele oplossingen zoeken. Diëten passen in dit plaatje, zoals ook medicatie.

De stof Rimonbant is een stof die in een medicijn wordt verwerkt waarbij de hersens een signaal krijgen dat men verzadigd is met eten, terwijl de maag leeg is.

Op korte termijn lijkt dit te werken, 20 kg in 2 jaar is haalbaar. Op lange termijn, wanneer men het streef gewicht heeft bereikt en stopt met de medicatie, lijken de mensen weer in gewicht toe te nemen. Afgezien van de bijwerkingen van de medicatie. Diëten werken alleen als men de discipline heeft om zich hieraan te houden.

In tegenstelling tot de medische trend, lijken individuele benaderingen tot een beter resultaat.
De individuele benadering is dat je kijkt wat de cliënt eet, om vervolgens de producten eruit te halen die een te hoge energiedichtheid hebben in verhouding tot de levensstijl. De energie hoge producten worden vervangen door producten die er op lijken maar een lage energie eenheid hebben. Men hanteert het motto: eten als je honger hebt. Mensen hoeven zich dan niet zo zeer te ontzien.
Om een voorbeeld te geven van iemand die weinig sport: Hij kan zich helemaal vol eten met yoghurt (1,5% vet) of fruit, maar kan het croissant of witte brood beter links laten liggen terwijl met mate volkorenbrood/meergranenbrood/roggebrood gegeten kan worden waarbij het broodbeleg ook een rol speelt. Boter, dieetmargarine, margarine, zoet broodbeleg kun je beter laten, maar mag je in kleine hoeveelheden eten. En magere ham op brood is oké.

De beste remedie om af te vallen is: eten waarbij de maagwand snel wordt opgerekt, maar wat weinig calorieën bevat. Voeding vermijden wat een hoog energie/calorieëngehalte heeft en
niet de maagwand rekt. Bijvoorbeeld bier heeft een hoog calorieëngehalte, en bij honger
rekt dit niet de maagwand. Yoghurt heeft een laag calorieëngehalte maar rekt de maagwand,
dus dit kunt u oneindig eten. Zie http://www.calorietabel.nl voor het inventariseren van je voeding, vergelijk eens
yoghurt met chocomelk.



Tot slot
Bij alle methodes die men gebruikt waar apparatuur een rol speelt, is het voor de leek soms moeilijk te begrijpen dat het ene apparaat niet hetzelfde is als het andere apparaat (de ene MRI-scan niet te vergelijken is met de andere MRI-scan). Je moet het vergelijken met een camera, een camera van 500 pixels maakt andere beelden dan een camera van 3,2 miljoen pixels. Er zijn meer medische-apparaten fabrikanten dan automerken. Dus er is verschil in kwaliteit of je een beeld bekijkt, gemaakt met (om in de autobeeldspraak te blijven) een DAF of een Ferrari. En hierin vergissen mensen zich soms. Vandaar dat soms in een centrum (of ziekenhuis) een X-foto wordt gemaakt en men kan niets vinden, terwijl het andere centrum (of ziekenhuis) een X-foto maakt en men ziet een afwijking. Sommige mensen willen op de hype van de meet/analyses inspringen, waarbij goedkope (soms ook oude) apparatuur wordt aangeschaft die geen gedetailleerd beeld geven.

Over Alexander Kudus: